Dlaczego paznokieć robi się czarny lub fioletowy?
Płytka paznokciowa spoczywa na bogato unaczynionym łożysku. Gdy dochodzi do silnego uderzenia (np. upuszczenie ciężkiego przedmiotu, kopnięcie w rant mebla) lub powtarzającego się mikroucisku (długi bieg w zbyt ciasnych butach), naczynia włosowate pękają. Krew gromadzi się pod sztywną płytką, tworząc krwiak podpaznokciowy (łac. haematoma subunguale). Ze względu na brak możliwości swobodnego rozprężenia tkanek, świeżemu krwiakowi często towarzyszy silny, pulsujący ból.
„Stopa biegacza” – krwiaki bez wyraźnego uderzenia
Wielu pacjentów dziwi się obecności czarnych paznokci po zawodach sportowych lub górskich wędrówkach. Przyczyną jest powtarzalny mikrouraz – podczas każdego kroku zbiegowego palce przesuwają się w przód buta, uderzając o jego czubek. Ryzyko to rośnie w przypadku wad postawy, takich jak pronacja stopy czy palce młotkowate. Warto sprawdzić wzorzec obciążeń podczas komputerowego badania chodu, aby dobrać odpowiednie obuwie z zapasem na palce.
Krok po kroku: co zrobić po urazie paznokcia?
- Zimny kompres: W pierwszych minutach po uderzeniu przyłóż chłodny okład przez tkaninę, aby obkurczyć naczynia i ograniczyć rozrost krwiaka.
- Dezynfekcja: Przemyj palec środkiem antyseptycznym na bazie oktenidyny. Nie stosuj agresywnych spirytusów na uszkodzone tkanki.
- Ewakuacja krwi (do 24–48 godzin): Jeśli ból jest pulsujący i nie do wytrzymania, a krwiak zajmuje ponad 25% powierzchni płytki, podolog lub lekarz może wykonać bezbolesne odbarczenie przez sterylną mikrotrepanację. Przynosi to natychmiastową ulgę.
- Nigdy nie przekłuwaj paznokcia domowymi sposobami: Rozgrzana igła krawiecka grozi poparzeniem łożyska i wprowadzeniem zakażenia bakteryjnego prosto pod płytkę.
Co dzieje się z paznokciem w kolejnych miesiącach?
Gdy minie faza ostra, zaschnięta krew traci ciemnoczerwoną barwę na rzecz fioletowo-czarnej lub brunatnej. Z czasem plama powoli przesuwa się w stronę wolnego brzegu wraz ze wzrostem płytki. W przypadku rozległych wylewów dochodzi często do odklejenia płytki – przeczytaj, jak przebiega onycholiza paznokcia u stopy i jak zabezpieczyć odrastające łożysko.